Jak właściciel pensjonatu może rozliczać się z fiskusem?
Tematyka:
podatek od pensjonatu, sposoby rozliczania podatku dochodowego, właściciel pensjonatu, pensjonat, stawki podatkowe, ryczałtem, agroturystyka, z podatku, na zasadach ogólnych, podatek liniowy, jaki podatek, usługi gastronomiczne, sposób opodatkowania, agroturystyka, agroturystyki, czy, jak, najem, ryczałcie, się, ryczałt, w, wynajmu, wynajem pokoi, pit, rozliczanie, opodatkowanie, za, najmu, karta, a, podatki, rozliczenie
właściciel pensjonatu rozlicza się z fiskusem
Sezon wakacyjny w pełni, dobra pogoda przyciąga wielu turystów i przekłada się na zyski. Dlatego już teraz czas pomyśleć, jak letnie przychody opodatkować, tak by nie zapłacić podatku w ogóle, albo, by wybrać właściwą formę rozliczenia - czytamy w Rzeczpospolitej.
AGROTURYSTYKA
Z podatku dochodowego zwolnione są mniejsze gospodarstwa agroturystyczne. Wynika to z art. 21 ust. 1 pkt 43 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z tym artykułem nieopodatkowane są "dochody uzyskane z tytułu wynajmu pokoi gościnnych, w budynkach mieszkalnych położonych na terenach wiejskich w gospodarstwie rolnym, osobom przebywającym na wypoczynku oraz dochody uzyskane z tytułu wyżywienia tych osób, jeżeli liczba wynajmowanych pokoi nie przekracza pięciu".
Na podstawie art. 10 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (dalej ustawa o ryczałcie) to zwolnienie stosuje się również do osób opłacających ryczałt.
Aby jednak skorzystać z preferencyjnych warunków dla obiektów agroturystycznych, trzeba spełnić kilka warunków.
Przede wszystkim zwolnienie z podatku dotyczy obiektów położonych tylko na wsi, a dokładnie na terenach wiejskich. Ograniczenie to dyskryminuje właścicieli pensjonatów, które leżą na terenie gmin o miejskim statusie. W tej kwestii fiskus jest nieubłagany, ponieważ zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 43 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ma na celu aktywizację środowisk wiejskich i rozwój przedsiębiorczości na tych terenach. Więc udzielanie preferencji podatkowych osobom zajmującym się wynajmowaniem pokoi w miastach byłoby nie zgodne z celom wprowadzenia zwolnienia, bowiem działalność taka nie ma charakteru działalności agroturystycznej (jest to działalność zbliżona do usług hotelarskich, a więc typowej działalności gospodarczej).
Zwolnienie można więc stosować tylko wtedy, gdy pensjonat znajduje się na terenach wiejskich (zgodnie z prawem obszarami wiejskimi są tereny gmin wiejskich oraz teren oznaczony jako wiejski w gminach miejsko-wiejskich). Obszary wiejskie oznaczone są zgodnie z rozporządzeniem ministra infrastruktury z 27 stycznia 2004 r. w sprawie sposobu ewidencjonowania przez służbę geodezyjną i kartograficzną przebiegu granic i powierzchni jednostek podziału terytorialnego państwa (DzU nr 18, poz. 173), wydanego na podstawie art. 26 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (DzU z 2005 r. nr 240, poz. 2027).
Zwolnienie z podatku na postawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy tylko i wyłącznie gospodarstw rolnych.
To, że obiekt położony jest na terenach wiejskich nie wystarczy. Pensjonat musi wchodzić w skład gospodarstwa rolnego. Za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy (art. 2 ust. 1 ustawy z 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym, DzU z 1993 r. nr 94, poz. 431 ze zm.).
Uwaga! Zwolnienie nie przysługuje, jeżeli wynajmowane pokoje znajdują się w budynkach, które nie wchodzą w skład gospodarstwa.
Np. Nie będą zwolnione z podatku przychody leśniczego z wynajmu dwóch pokoi, gdyż "leśniczówka jest przydzielonym przez nadleśnictwo mieszkaniem służbowym, a nie składnikiem gospodarstwa rolnego" (interpretacja Urzędu Skarbowego w Kętrzynie z 24 maja 2005 r., US.III/ 415-26/05).
Trzeci istotny warunek, jaki musi spełnić pensjonat, aby być rozliczanym jako agroturystyka, to określona liczna wynajmowanych pokoi.
Zgodnie z ustawą pokoi musi być nie więcej niż 5. Nie ma natomiast ograniczenia co do ilości łóżek i gości. okoi może być tylko 5, nie ma natomiast znaczenia, ile znajduje się w nich łóżek.
PENSJONAT
Obiekty, które nie kwalifikują się jako agroturystyka, mają do wyboru cztery sposoby opodatkowania:
- na zasadach ogólnych wg skali,
- na zasadach ogólnych liniowy,
- ryczałtem,
- kartą podatkową.
Jeżeli wykonują najem w ramach działalności gospodarczej, mogą płacić podatek na zasadach ogólnych, zarówno liniowy jak i według skali. Jeżeli najem nie jest działalnością, przysługuje im rozliczenie według skali bądź ryczałt.
1. Na zasadach ogólnych wg skali podatkowej
Podstawowa zaleta tego sposobu rozliczania się - w odróżnieniu od form ryczałtowych - jest możliwość rozliczania kosztów. O oczywiście im wyższe koszty, tym niższy podatek.
Rozliczając się na zasadach ogólnych według skali podatkowej, właściciel pensjonatu zapłaci 19, 30 bądź 40% podatku - w zależności od wysokości dochodu.
Wadą rozliczania się w ten sposób jest na pewno masa papierkowej roboty.
Przedsiębiorca musi:
- prowadzić księgę przychodów i rozchodów (lub księgi rachunkowe)
- prowadzić inne ewidencje, m.in. środków trwałych, wyposażenia, sprzedaży, przebiegu pojazdu, karty przychodów pracowników.
- co miesiąc musi opłacać zaliczki na podatek dochodowy i składać deklarację PIT-5 (do 20 dnia następnego miesiąca, ale dopiero gdy dochód przekroczy tzw. kwotę wolną - w 2006 r. 2790 zł po zaokrągleniu do pełnych złotych).
Rozliczenie na zasadach ogólnych w praktyce
Pan Nowak w czerwcu br. zaczął wynajmować pokoje w pensjonacie. Zarejestrował więc działalność gospodarczą i zdecydował się rozliczać według skali podatkowej. Jego przychód za pierwszy miesiąc wyniósł 6000 zł, natomiast wydatki związane z firmą (w tym również składki na ubezpieczenia społeczne) 2000 zł. Podatek wyniósł 230 zł = 19% z 4000 zł - 530,08. (podatek można obniżyć o składkę na ubezpieczenie zdrowotne podlegającą odliczeniu).
Do kosztów podatkowych właściciel pensjonatu może zaliczyć wydatki związane z przychodem i nie wymienione w art. 23 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w punkcie tym znajduje się tzw. negatywny katalog kosztów).
Podstawowe koszty wynajmującego, które można wliczyć to:
- opłaty związane z pensjonatem - prąd, woda, podatek od nieruchomości,
- zakup wyposażenia - do służbowego pomieszczenia (komputer, telefon, biurko, materiały biurowe) oraz do pokoi (meble, urządzenia sanitarne, sprzęt agd) ,
- wydatki związane z bieżącą działalnością - faktury za telefon i dostęp do Internetu,
- amortyzacja majątku firmy - budynku, samochodu, wyposażenia,
- wydatki na eksploatację służbowego samochodu - benzyna, naprawy,
- wynagrodzenia pracowników.
Od przychodu można również odjąć koszty związane z wyjazdem służbowym (np. na spotkanie dotyczące regionalnej polityki turystycznej), nakłady na reklamę, odsetki od kredytu, prowizje bankowe, i inne wydatki poniesionych w celu osiągnięcia zysku.
Podobnie rozliczenie będzie wyglądało wtedy, gdy właściciel pensjonatu opodatkuje kwotę czynszu w ramach źródła - przychody z najmu, a nie z działalności. Wtedy właściciel obiektu też nalicza koszty i odprowadza co miesiąc zaliczki. Ma jednak znacznie mniej obowiązków ewidencyjnych, m.in. nie musi prowadzić księgi przychodów i rozchodów).
2. Na zasadach ogólnych wg podatku liniowego
Ten sposób naliczania podatku różni się stawką podatkową i wliczaniem kosztów. Podstawową zaletą tego sposobu rozliczania się jest to, że podatek wynosi 19, a nie 30 lub 40%. Jest to więc dla najbogatszych bardzo korzystne rozwiązanie.
Trzeba jednak pamiętać, iż przy mniejszych dochodach korzyści maleją, a często nawet opłaca się pozostać przy skali podatkowej.
Właściciel obiektu, który zdecyduje się na liniowy podatek:
- nie może skorzystać ze wspólnego opodatkowania z małżonkiem oraz preferencyjnego opodatkowania przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci,
- traci prawo do ulg podatkowych (z wyjątkiem możliwości odliczenia składek na ubezpieczenia społeczne oraz ubezpieczenie zdrowotne) - także tych, do których nabyła prawo w latach poprzednich,
- nie pomniejsza podatku o tzw. kwotę wolną (530,08 zł), co powoduje, że opłaca 19 proc. od każdej "złotówki" dochodu.
Rozliczenie na zasadach wg podatku liniowego w praktyce
Pan Nowak jest właścicielem pensjonatu. Rocznie osiada dochód w wysokości 41 843 zł. Nie korzysta z żadnych odliczeń ani z możliwości wspólnego opodatkowania. Gdyby się rozliczał wg skali to jego podatek wyniósł by 7950,18 zł. Podatek liniowy wyniósł 7950,17 zł.
Warto wiedzieć jednak, iż możliwość opłacania podatku liniowego dotyczy tylko tych, którzy wybrali rozliczanie najmu w ramach firmy.
Na 19-procentowy podatek liniowy trzeba się zdecydować do 20 stycznia i zawiadomić w tym terminie urząd skarbowy. Jeżeli zakładamy firmę w trakcie roku podatkowego, oświadczenie o wyborze tego sposobu opodatkowania składamy do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia działalności, nie później jednak niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu.
Podatnicy rozliczający się wg podatku liniowego ustalają przychód i naliczają koszty jego uzyskania tak samo jak przedsiębiorcy rozliczający się według skali podatkowej. Różnica jest natomiast przy zaliczkach na podatek, gdyż liniowcom nie przysługuje kwota wolna. Niezależnie więc od wysokości uzyskanego dochodu płacą od niego 19% podatku. Podatek ten należy wykazać w deklaracji miesięcznej PIT-5L do 20 dnia następnego miesiąca.
3. Ryczałt
Znacznie mniej formalności czeka podatnika, który zdecyduje się na rozliczanie się w formie ryczałtu. Taka osoba, jeżeli przychody w poprzednim roku nie przekroczyły 25 000 euro, może wpłacać zaliczki co kwartał.
Przy ryczałcie nie nalicza się również kosztów, nie można więc pomniejszać przychodów o wydatki związane z wynajmem.
Właściciel pensjonatu ma do wyboru 2 stawki opodatkowania. Jeżeli wynajmuje pokoje w ramach działalności gospodarczej, płaci 17% ryczałt, jeżeli natomiast najem nie jest działalnością, odprowadza 8,5% podatku do kwoty 4000 euro przychodu i 20% po przekroczeniu tej kwoty.
O 17-proc. podatku mówi art. 12 ust. 1 pkt 2 lit. d) ustawy o ryczałcie, wymieniając usługi hoteli i świadczone przez obiekty noclegowe turystyki oraz inne miejsca krótkotrwałego zakwaterowania. Ryczałtem można więc rozliczać usługi w zakresie wynajmu umeblowanych lokali krótkotrwałego zakwaterowania: pokoi gościnnych, kwater wiejskich, domków letniskowych, apartamentów. Natomiast 8,5 proc. podatku zapłacimy na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a) ustawy o ryczałcie, który dotyczy usług najmu i dzierżawy.
Zdarza się jednak, że o stawce ryczałtu decyduje nie to, czy wynajmujemy pokoje w ramach działalności, ale kwalifikacja wykonywanych usług. Jeżeli świadczone usługi zakwalifikujemy do usług hoteli (PKWiU grupa 55.1) bądź usług świadczonych przez obiekty noclegowe turystyki oraz inne miejsca krótkotrwałego zakwaterowania (PKWiU grupa 55.2), to są one opodatkowane 17% ryczałtem bez względu na to, czy prowadzimy firmę, czy nie. Natomiast usługi w zakresie wynajmowania nieruchomości na własny rachunek znajdują się w dziale 70.2 PKWiU. A świadczenie tych usług wyklucza prawo do opodatkowania ryczałtem (poz. 10 załącznika nr 2 ustawy o ryczałcie). Wyłączenie to nie dotyczy jednak przychodów z tytułu najmu, o których mowa w art. 6 ust. 1a ustawy o ryczałcie, czyli tych niezaliczanych do działalności gospodarczej.
Niestety, taka konstrukcja przepisów prawa powoduje, że właściciel pensjonatu, który zdecyduje się na opodatkowanie ryczałtem, może mieć spore kłopoty z ustaleniem zasad rozliczenia.
W przypadku, gdy właściciel pensjonatu oferuje swoim gościom posiłki, to od przychodu z tego tytułu płaci podatek w wysokości 3% (wyjątkiem jest tu sprzedaży napojów alkoholowych mocniejszych niż 1,5%, wtedy podatek wynosi 8,5%).
4. Karta podatkowa
Najprostszą i najprzyjemniejsza formą rozliczenia jest oczywiście karta podatkowa. W przypadku tego rodzaju opodatkowania urząd ustala podatek według ustawowych stawek miesięcznych. Przy ustalaniu tym nie ma znaczenia wysokość przychodu. Właściciele obiektów rozliczający się za pomocą karty podatkowej są zwolnieni z obowiązku prowadzenia ksiąg oraz składania deklaracji miesięcznych. Podatek dochodowy, pomniejszony o składkę na powszechne ubezpieczenie zdrowotne opłacają do 7 dnia następnego miesiąca, a za grudzień do 28 grudnia. Natomiast w terminie do 31 stycznia następnego roku podatkowego składają roczną deklarację (PIT-16A) o wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne, zapłaconej i odliczonej od karty podatkowej w poszczególnych miesiącach.
Osoby, które decydują się na tą formę opodatkowania zobowiązani są jednak do prowadzenia ewidencji związanych z zatrudnianiem pracowników, czyli:
- ewidencja zatrudnienia,
- karty przychodów pracowników.
Niestety, nie wszyscy właściciele obiektów mogą jednak korzystać z tej formy opodatkowania. Opodatkowanie kartą nie przysługuje tym, którzy wynajmują więcej niż 12 pokoi i tym, którzy zatrudniają więcej niż 2 pracowników (lub dwóch pełnoletnich członków rodziny, wliczając w to małżonka).
Miesięczna stawka karty, w zależności od wielkości miejscowości, w której prowadzona jest działalność, wynosi w 2006 r.:
- miejscowość do 5 tys. mieszkańców - od 52 do 115 zł,
- miejscowość ponad 5 tys. do 20 tys. mieszkańców: 94 - 201 zł, ,
- miejscowość powyżej 20 tys. mieszkańców: 180 - 360 zł.
Aktualne stawki znajdują się zawsze w części XII załącznika nr 3 do ustawy o ryczałcie.
